10 Haziran 2012 Pazar

Vejetaryen Mutfağı - 1. Yazı

vejetaryen yemeklerinin yanısıra vejetaryen içecek ve tatlılarını da barındıran, vejetaryen yaşam tarzının en önemli parçası.
bu mutfak lakto, ovo gibi vejetaryen beslenme çeşitlerini de kapsamaktadır.

(bkz: vejetaryen/@earthlings)

vejetaryen mutfak sanıldığının aksine oldukça geniş yelpazeye sahiptir yemek, salatalar, tatlı ve içecekler adına.
örneğin rus mutfağında salata, çorba, tatlı, hamurişi gibi unsurların çok çeşitli olması hasebiyle, şahsen ben vejetaryen beslenmede rus mutfağından geniş ölçüde yararlanmaktayım.
sağlıklı, damak tadına uygun ve lezzetli beslenme, iyi bir araştırma ve çeşitliliğe önem vermek suretiyle vejetaryen mutfağında evleviyetle sağlanmaktadır.
bu başlık altında bu mutfaktan örnekler paylaşarak hem mevcut, hem de potansiyet vejetaryenlere* alternatifler önereceğim inşallah.
bir kaç örnek:

pancar paşteti

bu paştet mayonez içermesi hasebiyle lakto'lara uygundur.
pancar kabuklu olarak haşlanır. kabuğu soyulduktan sonra soğutulur. soğumuş pancarlar blendırdan geçirilir. bir avuç ceviz yine blendırdan geçirilip bu karışıma ilave edilir. pancar adediyle uyumlu olarak bir kaç sarmısak da yine blendır veya rende ile ufalanır. hepsi bir araya getirildikten sonra mayonez ilave edilip, iyice karıştırılır.
çok güzel renkli bir yiyecek elde edilir. bu yiyecek tek başına tüketilebilir çeşitli ekmeklerle.

diğer örnek:
vinegret

barbunya, pancar, patates, havuç ayrı ayrı haşlanır. pancar, patates ve havuçların kabukları soyulup soğumaya bırakılır. salatalık turşusu, maydonoz, yeşil soğan doğranır. soğumuş patates, pancar ve havuçlar bir cm. küpler şeklinde doğranır. doğanmış tüm malzemeler karıştırılır. en son zeytinyağı ilave edilip iyice karıştırılır.
yine bu vejetaryen salata tek başına tüketilebilir, oldukça doyurucudur. kocaman bir kapta yaparak tüm ailecek tüketebilirsiniz.

bir diğer örnek hamurişinden: (bkz: kabak gözlemesi)

GÖLBAŞI HAYVAN BARINAĞI - 10. Yazı

ziyaret edecekler için yol tarifini tekrar vermekte olduğum, meliha yılmaz vakfına ait bakımevi.
ankara'daki diğer barınaklardan farklı olarak bu barınak belediye destekli değildir, vakıf barınağıdır. bu nedenle belediye barınaklarına ayrılan bütçeden yararlanmamakta, arada sırada gölbaşı belediyesinin verdiği bir kaç kamyon ekmekle desteklenmektedir.
tabi, vakıf olması hasebiyle, üyelerinin daha aktif çalışarak daha fazla bağış toplaması, barınağın durumunu kamuoyu ile paylaşarak acil ihtiyaç listesinin karşılanmasını temin etmesi gerekir. anladığım kadarıyla, ya çok faal değil bu vakıf diğer çok sayıda hayvan hakları stk'sı gibi yada sadece türkiye'de değil tüm dünyadaki hayırseverlerin sosyal sorumluluk olarak benimsedkleri en son alan hayvan hakları olduğundan bu barınağa da bu sebeple bağış yapan bu kadar az.
özetle, hangi nedenle olursa olsun, benim için tek önemli husus bu barınakta canların açlıktan hayatını kaybettiği, mama bağışı yapılmamaya devam ederse hayatlarını mutat şekilde kaybetmeğe devam edecekleri gerçeğidir. bu nedenle bu canlara mama bağışının sürekli ve düzenli hale getirilmesi için her hayvan hakları savunucusu sıkı şekilde çalışmalı, himmetini buraya ayırmalıdır.
barınağın adres tarifi: aracınızla gidiyorsanız kızılay'dan gölbaşı istikametine devam edin, işaretleri takip edin, zaten sizi gölbaşına her halükarda götürür, buraya kadar kolay*, "gölbaşı belediyesine hoşgeldiniz" tabelasını gördükten sonrası önemli. ilerleyin, yolun sağ tarafında eymir gölü tabelasını görünce, ortadaki kavşaktan sağa sapın, geldiğiniz yol kadar ilerleyin. yine yol ayrımında sol tarafta gölbaşı sanayi sitesi tabelası göreceksiniz. bu tabelanın gösterdiği yönü takip edin, karşınıza mermer sanayisi çıkacak, bu mermer dükanlarının bulunduğu sokağı takip edin, bir cami göreceksiniz, camiyi geçince geniş bir alandaki hurdalık karşılayacak sizi. hurdalığın sağından ilerleyin, yolun sonuna geldiniz. işte orada mama, sevgi ve şefkat bekleyen 3000 canın yaşama tutunduğu barınak bulunuyor.

daha önce de bir kaç defa belirttiğim gibi, bu canların bir bölümü barınağa gelmeden önce sokaklarda işkence ve şiddet gördüğünden, dikkat çeken ve can acıtan husus şu oluyor: sevmek için eğildiğinizde bu canlardan bazıları yere yatıp gözlerini kısarak korkuyor ve patileriyle yüzlerini kapatmaya çalışıyor. sosyal sorumluluk anlayışım gereği uzunca bir süredir hayvan haklarıyla uğraşan biri olarak, bu durum kadar beni derinden üzen başka bir hususun olmadığını söyleyebilirim.
şahsen bu durumla gölbaşı barınağında karşılaşmış biri olarak bu barınakları ziyaret etmenin sadece mama bağışı yapılması açısından değil, bu derin travmalar almış, insanoğlunun! türlü işkencelerine maruz kalmış canlara sevgi ve şefkat gösterilmesi bakımından da önemli olduğunu düşünmekteyim.

ek olarak, entrylerde görsel kullanılmasının çok daha etkili olacağını düşünen biri olarak bunu önermekteyim sözlük yönetimine. zira, bu başlık altında daha önce de bir kaç kez entry yazmama rağmen, bugün barınak ziyaretinden görsel linki verince, görsellerin realiteyi insana açıkça gösteren özelliği nedeniyle bugünkü entrylerin hayvan hakları adına daha verimli olduğunu görmüş bulundum.

bir ek daha: binlerce hayvan hakları savunucusu olarak orman ve su işleri bakanlığının yeni tasarısına karşı çıkmakta olduğumuzdan, sözlük yönetiminden (ssg'den) ekşisözlük olarak bu yeni ölüm yasasına karşı olduğumuzu gösterecek bir başlık sabitlemesine yönelik talebimiz yanıtsız kalmıştır bu arada. ekşisözlüğün de bu yeni ölüm yasasına karşı olduğunu belirtmesi etkili olurdu hayvan hakları adına. ayrıca, türcülere çok iyi bir yanıt olurdu. ama maalesef, bu talep herhangi bir değerlendirmeye tabi tutulmamış, tarafımıza olumlu/olumsuz geri dönülmemiştir.
ekşisözlük yönetimi bu yönüyle geri dönüşü olan insan haklarına duyarlılığına ve insan haklarıyla ilgili her hususta ve her fırsatta başlık sabitlemesine rağmen, bu kadar önemli ve tüm canların yaşam hakkını ilgilendiren hususta tepkisiz kalarak başlık sabitlememesi, herhangi bir eylemde bulunmaması, yokmuş gibi davranması ile türcü olarak yer etmiştir aklımda.
zira, ticari veya maddi bir geri dönüşü olmayan, ancak manevi hazzı her konunun üstünde bulunan hayvan hakları hususunda hassasiyet göstermek oldukça zordur ve her ticari kurumun başaramayacağı bir davranıştır, zaten ekşisözlük ltd.şti. de bunu başaramadığını, bu önemli hususta destek vermemesi ile göstermiştir.